تبلیغات
شهدادب - قالب ترجیع بند
                                         
ترجیع بند شعری است که از بندهای مختلف تشکیل شده است .هر بند مانند یک غزل است (هم از لحاظ ظاهر وهم از لحاظ موضوع).بین بندهای یک ترجیع بند یک بیت تکراری می اید که به آن بیت « برگردان» یا بیتِ « ترجیع» می گویند.

                          - دارای چند بند است.
                          -هر بند با یک بیت تکراری به بند بعد وصل می شود.
 ترجیع بند          -ترتیب قافیه ها در هر بند مانند غزل است.
                         -ترجیع بند مخصوص شعر فارسی است.
                          -موضوعِ ترجیع بند عشق ،مدح،عرفان واجتماع است.




معروف ترین ترجیع بند سرایان زبان فارسی :    1-فرخی سیستانی
                                                                               2-سعدی
                                                                               3-هاتف اصفهانی
                                                                               4-وحشی بافقی



نمودار خطی یا گرافیکی ترجیع بند:
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــx           ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــx
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ             ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــx
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ             ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــx 
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ             ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــx 
                                                                                    
                              ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
                              ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ                  (تکراری)

 ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــo            ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــo
 ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ             ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــo
 ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ             ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــo
 ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ             ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــo 
                            ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
                           ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ                  (تکراری)



نمونه ای از ترجیع بند از دیوان سعدی

دردا که به لب رسید جانم ----- آوخ که ز دست شد عنانم

کس دید چو من ضعیف هرگز ----- کز هستی خویش در گمانم

پروانه ام اوفتان و خیزان ----- یکبار بسوز و وارهانم

گر لطف کنی به جای اینم ----- ورجور کنی سرای آنم

بنشینم و صبر پیش گیرم ----- دنباله کار خویش گیرم

زان رفتن و آمدن چگویم ----- می آیی و می روم من از هوش

یاران به نصیحتم چه گویند ----- بنشین و صبور باش و مخروش

ای خام، من این چنین در آتش ----- عیبم مکن ار برآورم جوش

تا جهد بود به جان بکوشم ----- و آنگه به ضرورت از بن گوش

بنشینم و صبر پیش گیرم ----- دنباله ی کار خویش گیرم

ای بر تو قبای حسن چالاک ----- صد پیرهن از جدائیت چاک

پیشت به تواضع است گویی ----- افتادن آفتاب بر خاک

ما خاک شویم و هم نگردد ----- خاک درت از جبین ما پاک

مهر از تو توان برید هیهات ----- کس بر تو توان گزید حاشاک


بنشینم و صبر پیش گیرم
 دنباله ی کار خویش گیرم



** توضیح: به علت طولانی بودن ترجیع بند تنها قسمتهایی از آن انتخاب شده است که نشان دهنده ساختار شعری ترجیع بند باشد.



طبقه بندی: آموزشی، دانش های زبانی وادبی، فارسی سال هشتم،

تاریخ : پنجشنبه 5 بهمن 1391 | 07:39 ب.ظ | نویسنده : شرافتی |
.: Weblog Themes By VatanSkin :.